Իրավունք Համեմատություն

ԵՐԵԽԱՅԻ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ

Սույն օրենքը սահմանում է երեխայի իրավունքները, պետության, համապատասխան մարմինների և քաղաքացիների պարտականությունները, ինչպես նաև երեխայի իրավունքների պաշտպանության բնագավառում պետական քաղաքականության իրականացման ծրագրային հիմունքները և կարգավորում է դրանց հետ կապված հարաբերությունները:

Աշխարհի բոլոր երեխաները, անկախ սեռից, տարիքից, ազգությունից ու սոցիալական դիրքից, ունեն իրավունքներ: Պետությունն էլ պարտավոր է ապահովել այդ  երկրում ապրող երեխաների իրավունքները:Երեխա է համարվում 18 տարին չլրացած անձը. այս դրույթն ամրագրված է ՄԱԿ-ի Երեխաների իրավունքների մասին կոնվենցիայում և ՄԱԿ-ի անդամ բոլոր երկրներում: 1989թ նոյեմբերին  ընդունված հռչակագիրը սահմանում է երեխաների իրավունքները, որոնք պարտավորվում են ապահովել դրան միացած բոլոր երկրները, այդ թվում և Հայաստանը:

Ըստ այդմ` երեխան

  • Ծննդյան պահից ձեռք է բերում անվան և քաղաքացիության իրավունք:
  • Երեխաներն իրավունք ունեն շփվել երկու ծնողի հետ և լինել ընտանիքի անդամ: Այն երեխաները, ովքեր չեն ապրում ծնողների հետ, իրավունք ունեն պարբերաբար նրանց հետ հանդիպել:
  • Երեխաները չպետք է անօրինական ճանապարհով դուրս հանվեն իրենց հայրենիքից կամ բռնի կերպով պահվեն արտերկրում:
  • Երեխաներն ունեն անվճար կրթություն ստանալու իրավունք:
  • Պետությունները պարտավոր են պաշտպանել երեխաներին պատերազմներից: 15 տարեկանից փոքր երեխաները չպետք է զորակոչվեն:
  • Բոլոր փախստական երեխաներն ունեն պաշտպանության և օգնության իրավունք:
  • Երեխաները չպետք է զբաղվեն ծանր և վտանգավոր աշխատանքով: Իսկ աշխատելու դեպքում նրանց որոշակի արտոնություններ պետք է տրվեն:
  • Պետությունները պարտավոր են պաշտպանել երեխաներին բռնությունից, անմարդկային վերաբերմունքից, շահագործումից  և սեռական ոտնձգություններից:
  • Երեխան ունի մտքի, խղճի և կրոնի ազատության իրավունք:

Կրթահամալիրի ներքին կարգապահական կանոններ|՝

  1. չխախտել Կանոնները, ուսումնառության ընթացքում հարգել այլոց իրավունքները. 
  2. պահպանել անվտանգության կանոնները. 
  3. չուշանալ ուսումնական պարապմունքներից և մասնակցել ուսումնական պլանով որոշված բոլոր պարապմունքներին. ուսումնական պարապմունքի ժամանակը այլ նպատակով չօգտագործել. 
  4. չ՛ծխել 
  5.  ուսումնական պարապմունքների հաճախել կոկիկ հագնված, առանց շպարի 
  6. բացակայության դեպքում նախօրոք տեղեկացնել սահմանված կարգով.  
  7. սահմանված կարգով մասնակցել ուսումնական պլանով որոշված ճամբարներին, ստուգատեսներին, ծեսերին, տոներին. 
  8. սահմանված կարգով մասնակցել ուսումնական ճամփորդություններին, ուսումնա-հասարակական նախագծերի իրականացմանը. 
  9. վարել իր ուսումնական բլոգը. 
  10. հետևել կայքին, դասավանդողների ուսումնական բլոգներին և սահմանված կարգով մասնակցել կայքի աշխատանքներին. 
  11. վարել էլեկտրոնային հասցե, պատասխանել ուսուցչի, Դպրոցի կազմակերպչի, Տնօրենի, գրասենյակի ղեկավարի, Կրթահամալիրի տնօրենի էլեկտրոնային նամակներին. 
  12. մասնակցել հիգիենիկ պահանջների պահպանմանը, ուսումնական տարածքի և գույքի խնամքին.
  13. սահմանված կարգով ներկայացնել ուսումնական գործունեության հաշվետվությունները։



    Հարց 1 ՝ Կա՞ն կետեր , որոնք չեն համապատասխանում օրենքին ։


    Հարց 2 ՝ Կա՞ն կետեր, որոնք բացակայում են կանոնադրության մեջ։



Իմ կարծիքով այստեղ ամեն ինչ ճշգրիտ գրված էր և ոչ մի խախտում չկա։ Ըստ այս կետերի երեխան իր իրավունքները չպետք է խախտի և չպետք ՝է։

                         Կապ

Կապի քերականական հատկանիշները

  • Սպասարկու խոսքի մաս,
  • նյութական իմաստից զուրկ,
  •  կապվող բառի հետ միասին դառնում են բայական անդամի լրացում՝ խնդիր կամ պարագա։

ԿԱՊԻ ՏԵՍԱԿՆԵՐԸ

  1. Կապվող բառից առաջ

 մոր պես

 տոնի առթիվ

 նրա մասին

 սրտի մեջ

2․Կապվող բառից հետո

 դեպի տուն

 իբրև մարդ

 առանց քեզ

 առ այն

3 Կապվող բառից և՛ առաջ, և՛ հետո

  անկախ մեզնից /     մեզնից անկախ

  բացի քեզնից /   

       քեզնից բացի

 համաձայն օրենքի / օրենքի համաձայն

    Անիսկական կապեր                  Իսկական կապեր

Հոլովվում են                       Չեն հոլովվում

մոտ                                   շնորհիվ

վրա                                  

տակ                                   նկատմամբ
պես                                           

     չափ                                       ըստ

      մեջ                                        ընդդեմ      

                                                   հանդեպ    

                                                   բացի

                                                    փոխարեն

  • Կապական բառեր
    պատճառով,      ժամանակ, կապակցությամբ, ձեռքից, երեսից, դիմաց, համեմատ, համաձայն, սկսած, չնայած
  • Հիշել՝

Հանձին + եզակի թիվ

     օրինակ՝ հանձին Արամի

Հանձինս + հոգնակի թիվ

    օրինակ՝ հանձինս Արամի և Արսենի

  • Կարևոր՝ (անձնական դերանվան տրական հոլով)

Ինձ մոտ

Ինձ պես

Ինձ համար

Ինձ վրա

Ինձ հետ

Ինձ նման

Առաջադրանք

1Ընդգծել կապերը

Համաձայն, վու՜յ, գուցե, նման, առաջ, շնորհիվ

Ցավոք, բացի, բացառությամբ, բազմիցս

Երբեք, դեպի, ուստի, նախքան, փոխարեն

Չնայած, վրա, հետո, պես, ձեռքից, առ

Ի, արագորեն, ապա, հաստատ, փոխանակ

2Նախադասություններից քանիսու՞մ կապ կա։

Ինձ շատ էր հետաքրքրում այն տեսակցությունը, որ պիտի ունենայի Սառայի հետ։
Նախքան ամեն ինչ կավարտվեր, ես դուրս եկա դահլիճից։
Այդ մասին մենք հետո կխոսենք։
Երեխի նման մտա ես աշխարհ,
Անվերջ միամիտ, անխելք անձնվեր։
Չնայած անձրևըդեռչէր դադարել, բայց դուրս եկանք տնից։

Ինքնուրույն աշխատանք

1.

Լուծում․

x+x+300

2x+300=1800

2x=1500

x=750


2.

P=AB+BC+AC AB=7*8=56

P=7X+3X+5X BC=3*8=24

120=15x AC=5*8=40

X=8

3.

S=96

X*(x+4)=96

x^2+4x-96=0

D=b^2-4ac=16-4*1*C(-96)=400

X=b+VD/2a=4+20/2=9

4.

S=AD+BC*BH=6

10*6=60^2

BH=6

5.

32:8=4

120:4=30 մյուս եռանկյան պարագիծը =120


6.

x*9x=6*6

9x^2=36=4

18+2=20

20:2=10

x=2 R=10

7.

A(3; 7)
B(1; 5)
C= (3 + 1):2 = 2
C = (7 + 5):2 = 6
C(2; 6)

8.

x2 + y2 = 25

A(2; 3)
2^2 + 3^2 
4 + 9 = 13
13 < 25
A Շրջանագծի ներսում է

B(3;4)

3^2+4^2

16+9=25

25=25

B =25-ի շրջանագծի վրա է

C (5;0)

5^2+0^2

25+0=25

25=25

C=25-ի շրջանագծի վրա է

E(-3;4)

-3^2+4^2

-9+16=7

E-Շրջանագծի ներսում է։

Ինքնուրույն աշխատանք


1.Գտիր {an} թվաբանական պրոգրեսիայի առաջին չորս և 10-րդ անդամը, եթե an=7n−3
a1=7*1-3=4
a2=7*2-3=11
a3=7*3-3=18
……………….
a10=4*10-3=67

2.Տրված է 7;3;… թվաբանական պրոգրեսիան: Հաշվիր պրոգրեսիայի տարբերությունն ու երրորդ անդամը:
a1=7
a2=3
d=3-7=-4
d=-4
a3=-1 (3+(-4)=-1) 

3.Հաշվիր 0;7;… թվաբանական պրոգրեսիայի 9-րդ անդամը:
a1=0
a2=7
d=7-0=7
d=7
a9=a1+8d=0+8*7=56
a9=56
4.{an}  թվաբանական պրոգրեսիայի  a1=3.1  և  d=1.2 :
 Գտիր պրոգրեսիայի տասներկուերորդ անդամը:
a12=a1+11d=3.1+11*1.2=16.3

5.Տրված է, որ {an} թվաբանական պրոգրեսիայում 
          a52=44  և  a54=45.6

Գտիր  a53-ը:
a53=44+45.6/2=44.8

Passive voice

Simple present -am, is, are+V3

Simple past- was, were+V3

Simple future- will/shall+Be+V/3

Modal verbs (may, can, must, have to, should-would, to/had, to/has)+Be+V3

Present perfect-have+has+been+V3

Past perfect-had+been+V3

Present continiues-am/is/are +being+V3

Past continiuse-was-were+being+V3

Future continiuse-will-shall+being+V3

Present perfect continuse-have, has+being+V3

Past perfect cntinuse-had+being+V3

Ex

104. Fotball is played all over the world

105. The children must loolked when we are

106. This is begin dis problem was being discussed

107. Much about the book is speken/Much is spoken about the book.

108. The envelope was found on the shelf

109. This book was bought week ago

110. I hought that the letter had alredy been received.

111.

112. The window was broken by John.

113. Tomorrow that letter wil bee posted

114. Your report is being discyssed now.

115.Out time-table shall be changed in a week

116. They were meet Tom.

117. This letter has just been brought

118. Why hasn`t the letter been sent yet.

119. She was showed the shorted way ot the station.

120. A few questions about Shakespaere were asked to be lecture.

121.

Հնաբանություններ և նորաբանություններ

Լեզուն անընդհատ զարգանում է ու փոփոխվում, որովհետև անընդհատ զարգանում
է հասարակական կյանքը։ Ստեղծվում են նոր իրողությունները, դուրս են
մղվում հները։Նոր իրողություններն արտահայտելու համար ստեղծվում
են նոր բառեր, իսկ հնացած երևույթներն արտահայտելու համար եղած բառերն
աստիճանաբար դուրս են գալիս գործածությունից։ Այն բառերը, որոնք
դուրս են եկել ընդհանուր գործածությունից, կոչվում են հնաբանություններ։ Անհրաժեշտության դեպքում հնաբանությունները կարող են գործածվել
արդի հայերենում։ Օրինակ՝ աշտե, այրուձի, ատենադպրի, գահավորակ, սենեկապետ
բառերը հնաբանություններ են։
Առանձնացվում է հնաբանությունների հիմնական երկու խումբ՝ պատմաբառեր
և հնաբառեր։ Պատմաբառեր են այն հնաբանությունները, որոնց ցույց են տալիս լեզվի զարգացման անցյալ շրջաններին բնորոշ առարկաներ ու երևույթներ,
օրինակ՝ սեպուհ, տեգ, հրովարտակ, տանուտեր։ Հնաբառերը այն հնաբանություններն
են, որոնք արդի հայերենում ունեն իրենց համարժեք ձևերը, օրինակ՝
ցորյան (ցորեն), լյառն (լեռ), մարմարիոն (մարմար) մատուցանել (մատուցել),
կառափ (գլուխ, գանգ), զի (որովհետև)։ Այսինքն, ի տարբերություն պատմաբառերի,
հնաբառերն անփոխարինելի չեն և ժամանակակից հայերենում ունեն իրենց
համարժեքները։

Գործնական աշխատանք
Այպանել, սյուն, միջանցք, աշտե, մարդպետ, ուղևոր, ատենադպիր,
պահարան, այրուձիարդ, հետո, ի փառս, սենյակ, գրադարան, հանգույնզի,
որովհետև, վաղր, հանապազ։ 

                               Իրավունք ինքնուրույն աշխատանք                    

  1. Դպրոցում աշխատող յուրաքանչյուր մանկավարժական աշխատող ուսուցիչ է?

Կախված է նրա մանկավաժական որակավորումից  և ուղությունից, որովհետև դպրոցում բացի ուսուտցիչնեիրց ուրիշ աշխատողներ էլ կան:

  • Դպրոցում աշխատող յուրաքանչյուր ուսուցիչ մանկավարժական աշխատող է?

Այո՝ որովհետև դպրոցը չի կարող ընդունել ուսուցիչին առանձ մանկավարժական փորձ ունենալու

  • Ուս հաստատությունում օվքեր են վարչական աշխատողներ

Տնօրենները փոխտնորերնները:

  • Ուս հաստատությունում օվքեր են մանկավարժական այլ աշխատողները?

Հոգեբան, երկարորյա, բժիշկ, խոհարար, պահակ

ԱՇԽԱՐՀԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ Հայաստան Բոսնիա  Հերցեգովինան ԲՆԱԿՉՈՒԹՅԱՆ ԹՎԻ ՀԱՄԵՄԱՏՈՒՄ։

Բոսնիա  Հերցեգովինաում

ավելի շատ փոքր և միջին  տարիքի մարդիկ են քան ավելի տարեցները 70- ից բարձր արդեն քչանում է թիվը։Հիմնականում շատ են 1-ից 60 տարիքայինները։ 60ից հետո սկսում է նվազել Բոսնիա  Հերցեգովինան ըստ հաշվիչի 2050 թվականին կլինի

Ամենաշատը կլինեն 35- ից 50 տարիքայինները։50-54

Հայաստանի հաշվիչ

Գերմանիայում ավելի շատ փոքր  տարիքի մարդիկ են քան ավելի միջին և տարեց մարդիկ:։ Դա կապված է աշխարհագրական դիրքից։ Այստեղ 45-ից բարձր արդեն քչանում է թիվը։ Դա գալիս է նաև վատ ապրելակերպից երկրի վիճակից: Հիմնականում շատ քիչ են 70- ից 90 տարիքային մարդիկ։Հայաստոնւմ  ըստ հաշվիչի 2050 թվականին կլինի

Ամենաշատը կլինեն 60 ից 70 և 30 — ից 40 տարիքայինները։Հայաստանում այդքան ել մեծ տարբերություն չի տալիս: Հայաստանը և 

Բոսնիա  Հերցեգովինան տարբերվում են 2022 շատ համարյա 1 մլն տարբերությամբ տարբերվում են տարիքային տարբերությամբ այնտեղ տարեցները ավելի շատ են: Իսկ 2050 թվականին Բոսնիա  Հերցեգովինանի բնակչության թիվը  նվազում է որը վատ է իսկ Հայաստանինը  իչնում է բայց քիչէ: