-Սարգսյան Լաուրա —

Listen to two students comparing Mars and Earth to practise and improve your listening skills.

Do the preparation task first. Then listen to the audio and do the exercises.

Preparation

Transcript

Task 1

Task 2

Тема урока: Наречие

Читаем,обсуждаем рассказ А.П.Чехова «Счастье»

Домашнее задание:

Пишем сочинение на тему «Счастье»

1.Упражнение на повторение:(причастие)

Переписать, вставляя пропущенные буквы.

1 Я подош.օл к улыбающ у..муся человеку и прот.я.нул ему (не)большой конвертик. 2. За оставш.у.мися па(с-сс)ажирами наконец(то) пр.о.плыла шлю(б-п)ка. 3. Девч.е.нка медленно подошла к светящ.и.муся шару из (нежно)голубого стекла. 4. В колеблющ..мся свете свечи она увид.е.ла какую(то) (не)обычную тень. 5. Он непре..менно буде..т следить приближающий..мся поездом 6. На прогнувш.ий.мся мосту стояли люди в кожа(н-нн)ых куртках. 7. Кони ост.а.новились перед прогнувш.ий.мся мостом и н..е(за)что не хотели заходить на него. 8. Н..кто (не)мог успокоить развеселивший..гося малыша.

2.Найдите в тексте наречия и подчеркните.

1. Лужи сплошь засыпаны листьями. 2. Солдат упал, поднялся и побежал прочь. 3. Для дорогого гостя и ворота настежь. 4. Кони неслись вскачь, не разбирая дороги.

3.Замените данные фразеологизмы наречиями.

Положа руку на сердце, у чёрта на куличках, рукой подать, как в аптеке, как баран на новые ворота, на широкую ногу, чёрным по белому, битый час, бок о бок, вверх дном, веки вечные, на вес золота, душа в душу, не покладая рук

4.Восстановите текст. (Вместо пропусков употребите подходящие по значению наречия).

Был полдень,__внезапно___ палило солнце. На горизонте появилась чёрная туча, которая___мегленно___ двигалась с запада на восток. __, глухо_____ подул ветер. Молодая берёзка __ испуганно___ затрепетала. Порывистый ветер усиливался. Вдали сверкнула молния, ___невыносимо____ раздался первый удар грома. Спеша укрыться, _тревожно______ заметались птицы.

Слова для вставки: невыносимо, беспощадно, медленно, неторопливо, внезапно, прерывисто, беспомощно, испуганно, глухо, беспорядочно, тревожно.

806.

1. 15*6=90
2. S=15

807.

1. 13*3=39
2. 13*30=507

808.

1. x=8
2. x=14 = 8+4=12
3. Պատ՝․ 8,12

809.

1. 125:5=25
2. 25=5x
3. x=5

810.

12*7=84

811.

1. 63:9=7
2. Պատ՝․ Կողմերից տարված բարձրությունը = է 7-ի

812.

1. 9*10=90
2. 90:6=15

813. 1. Բարձրությունը 4\

8:2=4

4*11=44

814. 18:2=9

9 *7= 63

815.

Ալեքսեյ Երմոլով (1777–1861 թթ.), հետևազորի և հրետանու գեներալ, Կովկասյան կորպուսի հրամանատար

Աֆանասի Կրասովսկի (1780–1849 թթ.), գեներալ-լեյտենանտ

Վալերիան Մադաթով (Մադաթյան, 1782–1829 թթ.), ռուսական բանակի գեներալ-լեյտենանտ

Իվան Պասկևիչ (1782–1856 թթ.), գեներալ-ֆելդմարշալ, Կովկասյան կորպուսի հրամանատար

Աբբաս Միրզա (1789–1833 թթ.), Պարսից գահաժառանգ, պարսկական բանակի գլխավոր հրամանատար

«Կենդանի կամուրջ» (1892 թ., նկարիչ՝ Ֆրանց Ռուբո, պատկերված է 1805 թ-ի պատերազմի մի դրվագ)

Հայ կամավորական գումարտակի զինադրոշ (1827 թ.)

«Երևանի բերդի գրավումը» (1830-ական թթ., նկարիչ` Վլադիմիր Մաշկով)

Թուրքմենչայի պայմանագրի կնքումից (1828 թ-ի փետրվարի 10) հետո այս հրանոթը  հանձնվել է Թեհրանի զինվորական թանգարանին:

«Երևանի  գրավման համար. 1 հոկտեմբերի 1827 թ.» մեդալը (հատել են  Ռուսաստանի իշխանությունները Թավրիզում, 1827 թ-ի դեկտեմբերի 6-ին)

Օշականի ճակատամարտում զոհված ռուս զինվորների  հիշատակին նվիրված  կոթողը (1834 թ., ճարտարապետ`  պորուչիկ Կոմպանեյսկի)

«Հայ գյուղացիների օգնությունը ռուսական բանակին 1826–28 թթ. պատերազմի ժամանակ» (1980-ական թթ.,  նկարիչ` Շանթ Հերթևցյան)

«Պարսկահայ գաղթականները Արաքսի ափին» (1830-ական թթ., նկարիչ՝ Վլադիմիր Մաշկով)

Ռուսաստանի և Պարսկաստանի միջև պատերազմներ տեղի են ունեցել 1804–13 և 1826–28 թթ-ին՝ Այսրկովկասում տիրապետություն 

հաստատելու համար: 

Պարսկաստանն Անգլիայի և Ֆրանսիայի աջակցությամբ դեռևս XVIII դարի վերջին փորձել է գրավել Վրաստանը: Աղա Մահմադ խանը, հաղթահարելով Վրաց Հերակլ II թագավորի զորքի դիմադրությունը, 1795 թ-ի սեպտեմբերի 12-ին գրավել է Թիֆլիսը: Որպես պատասխան՝ ռուսական զորքը, որի շարքերում էին նաև ռուսահայոց թեմի առաջնորդ Հովսեփ Արղությանը, հայազգի մայոր Ա. Սերեբրովը և ուրիշներ, գեներալ Վալերիան Զուբովի հրամանատարությամբ, 1796 թ-ին շարժվել է Այսրկովկաս: 1801 թ-ին՝ Վրաստանը (Քարթլին և Կախեթը), 1803 թ-ին՝ Մեգրելիան, 1804 թ-ին Իմերեթիան և Գուրիան միացվել են Ռուսաստանին: Վրաստանի հետ Ռուսական կայսրությանն են անցել նաև հայկական շրջաններից Լոռի-Փամբակը, Ղազախը և Շամշադինը: 

1804–13 թթ-ի պատերազմը

1804 թ-ի հունվարի սկզբին Կովկասում ռուսական զորքերի գլխավոր հրամանատար գեներալ Պավել Ցիցիանովը (Ցիցիշվիլի) գրավել է Գյանջայի խանությունը, ապա շարժվել դեպի Երևանի խանություն: 1804 թ-ի մայիսի 23-ին պարսկական կառավարությունը վերջնագիր է ներկայացրել Ռուսաստանին՝ պահանջելով Այսրկովկասից դուրս բերել ռուսական զորքերը: Վերջնագիրը մերժվել է. սկսվել են ռազմական գործողությունները: Պարսկական 30-հզ-անոց  բանակը, գլխավոր հրամանատար, գահաժառանգ Աբբաս Միրզայի ղեկավարությամբ, կենտրոնացվել է Երևանի խանությունում: 

Հունիսի 10-ին Փոքր Ղարաքիլիսա գյուղի մոտ գեներալ Սերգեյ Տուչկովի առաջապահ զորաջոկատը պարտության է մատնել պարսիկներին, իսկ ռուսական բանակի գլխավոր ուժերը, Ցիցիանովի գլխավորությամբ մտնելով Երևանի խանության սահմանները, շարժվել են դեպի Էջմիածին, որտեղ տեղակայվել էր Աբբաս Միրզայի մեծաքանակ բանակը: Շրջանցելով Էջմիածինը՝ Ցիցիանովը հունիսի 25-ին գրավել է Քանաքեռը, իսկ հունիսի 30-ին պարտության է մատնել պարսկական 27-հզ-անոց բանակին: Հուլիսի 2-ին ռուսները պաշարել են Երևանի բերդը, որտեղ նրանց դիմադրել է բերդի կայազորը: Վճռական գրոհի անցնելու փոխարեն Ցիցիանովը բանակցություններ է վարել Երևանի խանի հետ՝ առանց դիմադրության բերդը հանձնելու առաջարկությամբ: Մամադ խանը ժամանակ շահելու և օգնություն ստանալու նպատակով դիտավորյալ ձգձգել է բանակցությունները: Սակայն սկսված շոգը, տարածված հիվանդությունները, պարենի ու ռազմամթերքի պակասը հարկադրել են Ցիցիանովին սեպտեմբերի 4-ին վերացնել պաշարումը և հետ քաշվել դեպի Թիֆլիս: 

Մինչև 1805 թ-ի ամռանը ռազմական գործողությունների վերսկսումը Ռուսաստանին են միացել Ղարաբաղի, Շիրվանի, Շաքիի խանությունները և Շորագյալի սուլթանությունը: 1805 թ-ի հունիսին Աբբաս Միրզան մեծաքանակ բանակով հարձակվել է Ղարաբաղի վրա, պաշարել Շուշիի բերդը, որը պաշտպանում էր ռուսական փոքրաթիվ կայազորը: Օգնության եկած գնդապետ Պյոտր Կարյագինի ջոկատի (շուրջ 500 մարդ) ճանապարհն Ասկերանի կիրճում փակել է պարսկական բանակը: Շրջափակված Կարյագինը հայերի օգնությամբ կարողացել է հետ մղել Աբբաս Միրզայի զորքերի գրոհները, իսկ հուլիսի 28-ին Ձագամի ճակատամարտում (Շամքորից հյուսիս-արևմուտք) ջախջախել նրանց: 

1805 թ-ի հունիսին ռուսական հրամանատարությունն արշավանք է սկսել նաև ծովով՝ Բաքուն և Ռեշտը գրավելու նպատակով, սակայն ապարդյուն: 1805 թ-ի նոյեմբերին Ցիցիանովը շարժվել է դեպի Բաքու, բայց սպանվել է 1806 թ-ի փետրվարի 8-ին՝ Բաքվի խանի հետ բերդը հանձնելու շուրջ բանակցությունների ժամանակ: Գլխավոր հրամանատար է նշանակվել գեներալ-ֆելդմարշալ Իվան Գուդովիչը: Ռուսական զորքերը հեռացել են Բաքվից:

1806 թ-ի ամռանն Աբբաս Միրզան 20-հզ-անոց զորքով ներխուժել է Ղարաբաղ, բայց գեներալ Պյոտր Նեբոլսինը հունիսի 13-ին Խոնաշենի կիրճում ջախջախել է նրան, հարկադրել նահանջել դեպի Արաքս: 1806 թ-ի ընթացքում ռուսական զորքերը գրավել են Դերբենդը, Բաքուն և Ղուբան: 

1806 թ-ին սկսված ռուս-թուրքական պատերազմն ստիպել է ռուսական հրամանատարությանը ժամանակավոր զինադադար կնքել Պարսկաստանի հետ: Սակայն հաշտության բանակցություններն ընթացել են շատ դանդաղ: 1808 թ-ին ռազմական գործողությունները վերսկսվել են: 

1808 թ-ի սեպտեմբերին Գուդովիչն արշավել է Երևան: Սեպտեմբերի 29-ին Աշտարակի մոտ ջախջախել է Երևանի սարդար Հուսեին Ղուլի խանի 4-հզ-անոց հեծելազորը, սեպտեմբերի 30-ին գրավել է Էջմիածինը, հոկտեմբերի 9-ին պաշարել Երևանի բերդը: Հոկտեմբերի 28-ին գեներալ Նեբոլսինի զորաջոկատը Ղարաբաբայի մատույցներում պարտության է մատնել Աբբաս Միրզային և հոկտեմբերի 1-ին գրավել Նախիջևանը՝ պարսիկներին զրկելով պաշարված Երևանի բերդին օգնություն ցույց տալու հնարավորությունից: Սակայն Երևանի բերդի երկրորդ պաշարումն ու գրոհը նույնպես ավարտվել են անհաջող: Նոյեմբերի 30-ին Գուդովիչը նահանջել է, իսկ դեկտեմբերի 1-ին Նեբոլսինը թողել է Նախիջևանը: 

Գուդովիչին փոխարինած գեներալ Ալեքսանդր Տորմասովը վերսկսել է հաշտության բանակցությունները: Սակայն պարսկական զորքերը, Ֆաթհ Ալի շահի հրամանատարությամբ, անսպասելի ներխուժել են Գյումրի-Արթիկի շրջանը: Ռուսական զորքերը հետ են մղել շահի զորքերի հարձակումը և խափանել 1809 թ-ի օգոստոսին Գյանջան գրավելու Աբբաս Միրզայի փորձը: 

Ձախողվել է նաև Երևանի սարդար Հուսեին Ղուլի խանի 10-հզ-անոց զորքով Ախալցխայում թուրքերին միանալու (շարունակվում էր 1806–12 թթ-ի ռուս-թուրքական պատերազմը) և միասին Վրաստան ներխուժելու փորձը: 1812 թ-ի փետրվարին նոր գլխավոր հրամանատար Նիկոլայ Ռտիշչևը վերսկսել է հաշտության բանակցությունները Պարսկաստանի հետ, բայց 1812 թ-ի օգոստոսին Աբբաս Միրզայի 20-հզ-անոց բանակը մտել է Թալիշ, գրավել Լենքորանը: Բանակցություններն ընդհատվել են, երբ Թեհրանում տեղեկացել են, որ Նապոլոեոն I-ը գրավել է Մոսկվան: Գեներալ Պյոտր Կոտլյարևսկին, անցնելով Արաքս գետը, հոկտեմբերի 19–20-ին Ասլանդուզի մոտ ջախջախել է պարսկական 30-հզ-անոց բանակը, իսկ 1813 թ-ի հունվարի 11-ին գրավել է Լենքորանը: 

Ֆաթհ Ալի շահն ստիպված էր հաշտություն կնքել: 1813 թ-ի հոկտեմբերի 12-ին Ղարաբաղի Գյուլիստան գյուղում ստորագրված պայմանագրով Պարսկաստանը հրաժարվել է Արևելյան Վրաստանից, Գանձակի, Ղարաբաղի, Շաքիի, Շիրվանի, Բաքվի, Ղուբայի, Դերբենդի և Թալիշի խանություններից: Հայաստանից Ռուսաստանին են անցել Շիրակը, Լոռին, Ղազախը, Շամշադինը, Զանգեզուրը, Ղափանը և Ղարաբաղը:

1826–28 թթ-ի կամ Երկրորդ ռուս-պարսկական պատերազմը

Չհաշտվելով Այսրկովկասում տարածքային կորուստների հետ՝ Պարսկաստանը, Անգլիայի դրդմամբ, որի հետ 1814 թ-ին Թեհրանում պայմանագիր էր կնքել, ձգտում էր վերանվաճել դրանք: 1816 թ-ի հոկտեմբերին Ն. Ռտիշչևին փոխարինած գեներալ Ալեքսեյ Երմոլովը բարիդրացիական հարաբերություններ է հաստատել շահի հետ: Սակայն 1826 թ-ի գարնանը պարսից արքունիքում հաղթել է Աբբաս Միրզայի ռազմատենչ խմբավորումը, և պարսկական զորքերը, առանց պատերազմ հայտարարելու, 1826 թ-ի հուլիսի 16-ին ներխուժել են Ռուսաստանին անցած տարածքներ: Աբբաս Միրզան 60-հզ-անոց բանակով շարժվել է դեպի Թալիշ և Ղարաբաղ՝ Թիֆլիս արշավելու նպատակով: Պարսիկները գրավել են Ելիզավետպոլը, իսկ հուլիսի 26-ին պաշարել են Շուշիի բերդը: 

Ռուսական կայազորը (1700 հոգի) և բերդում ապաստանած հայերը, գնդապետ Իվան Ռեուտի հրամանատարությամբ, դիմել են ինքնապաշտպանության: Գեներալ Երմոլովի հրամանում ասվում էր. «Պաշտպանվեցե՜ք մինչև վերջին մարդը: Հայերին զինե՜ք մեծ քանակությամբ, նրանք կպաշտպանվեն: Սպասեցե՜ք մեզ»: 

Շուշիի 47-օրյա պաշտպանությամբ ձախողվել են թշնամու ռազմական պլանները: Սեպտեմբերի 3-ին հայազգի գեներալ Վալերիան Մադաթովը Շամքորի մոտ 2-հզ-անոց զորաջոկատով պարտության է մատնել Աբբաս Միրզայի 10-հզ-անոց զորամասին, սեպտեմբերի 5-ին գրավել Ելիզավետպոլը: Աբբաս Միրզան, թողնելով Շուշիի պաշարումը, շարժվել է Մադաթովի զորաջոկատին ընդառաջ, որին միանալու էր շտապում գեներալ Իվան Պասկևիչը: Սեպտեմբերի 13-ին Ելիզավետպոլի մոտ 8-հզ-անոց ռուսական զորամասը ջախջախել է Աբբաս Միրզայի 35-հզ-անոց բանակը և նրա մնացորդները շպրտել Արաքսից այն կողմ: 

1827 թ-ի մարտին Երմոլովին փոխարինել է Իվան Պասկևիչը: 

Ապրիլի 2-ին ռուսական առաջապահ զորքերը և հայ կամավորական գնդերը, գեներալ Կոնստանտին Բեկենդորֆի գլխավորությամբ, Ապարանով մտել են Երևանի խանության սահմանները, ապրիլի 13-ին ազատագրել Էջմիածինը: Մայիսի 13-ին ռուսական գլխավոր ուժերը, Պասկևիչի հրամանատարությամբ, մտել են Երևանի խանություն և հունիսի 8-ին հասել Էջմիածին: Գեներալ Աֆանասի Կրասովսկու դիվիզիային թողնելով ապրիլի 27-ից պաշարված Երևանը՝ Պասկևիչը գլխավոր ուժերով շարժվել է դեպի Նախիջևանի խանություն: Հունիսի 26-ին գրավել է Նախիջևանը, հուլիսի 5-ին Ջևան-Բուլաղում պարտության մատնել պարսկական բանակին: Հուլիսի 7-ին հանձնվել է Աբբասաբադ ամրոցը: Սակայն շոգի և հիվանդությունների պատճառով Ա. Կրասովսկին թողել է Երևանի պաշարումը և իր դիվիզիային հանգստի տարել Արագածի լանջերը: 

Աբբաս Միրզան, օգտվելով իրավիճակից, 30-հզ-անոց բանակով թևանցել է ռուսական բանակին և պաշարել Էջմիածինը: Ա. Կրասովսկին շտապել է օգնության: Օգոստոսի 17-ին Օշական գյուղի մոտ թվով տասն անգամ գերազանցող պարսկական զորքերի հետ ճակատամարտում հաղթել են ռուսները: 

Օշականի ճակատամարտի պատվին 1834 թ-ին կառուցվել է հուշարձան, որը կանգուն է ցայսօր: 

Ռուսական բանակի գլխավոր ուժերը, Պասկևիչի հրամանատարությամբ, սեպտեմբերի 19-ին գրավել են Սարդարապատը, սեպտեմբերի 25-ին պաշարել Երևանի բերդն ու սկսել ռմբակոծումը: «Հինգ օր, հինգ գիշեր սար ու ձոր դմբում, դմբդմբում էր…»,– գրել է ժամանակակիցը՝ Խաչատուր Աբովյանը: 1827 թ-ի հոկտեմբերի 1-ի առավոտյան ռուսական զորքերը, նրա առաջին շարքերում՝ դեկաբրիստ զինվորներն ու հայ կամավորականները, մտել են բերդ: 

Երևանի գրավման համար Պասկևիչն ստացել է «Կոմս Էրիվանսկի» պատվանունը, շատերը (նաև հայեր) պարգևատրվել են «Երևանի բերդի գրավումը» մեդալով: Այնուհետև Պասկևիչն արշավել է Նախիջևան և Թավրիզ: 

Գեներալ Գեորգի Էրիսթովի առաջապահ ջոկատը հոկտեմբերի 3-ին գրավել է Մարանդը, հոկտեմբերի 14-ին՝ Թավրիզը, իսկ հոկտեմբերի 19-ին Թավրիզ են մտել գլխավոր ուժերը: Պարսից կառավարությունը հաշտություն է առաջարկել, սակայն 1828 թ-ին ռուս-թուրքական պատերազմի սկսվելու պատճառով բանակցությունները ձգձգվել են: Ռուսական բանակի արագ առաջխաղացումը Պարսկաստանում և Ուրմիայի (1828 թ-ի հունվարի 15) ու Արդաբիլի (հունվարի 25) գրավումը հարկադրել են Ֆաթհ Ալի շահին ընդունել առաջարկված հաշտության պայմանները: 1828 թ-ի փետրվարի 10-ին կնքված Թուրքմենչայի հաշտության պայմանագրով Արևելյան Հայաստանը (Երևանի ու Նախիջևանի խանությունները և Օրդուբադի գավառը) միացվել է Ռուսաստանին: Նույն թվականի գարնանն սկսվել է պարսկահայերի (40–42 հզ.) ներգաղթը Արևելյան Հայաստան:

Հայերի աջակցությունը ռուսական բանակին

Պատերազմների ժամանակ հայ ժողովուրդը զգալի ռազմական, նյութական և բարոյական օգնություն է ցույց տվել ռուսական բանակին: 1804–13 թթ-ի պատերազմի ընթացքում Երևանի բերդի առաջին պաշարմանը (1804 թ.) մասնակցել են 100 հեծյալից կազմված հայկական աշխարհազորային և Ռոստոմ Բեկի (Ռուստամ) գլխավորած հայկական հեծյալ ջոկատները: Պատերազմի առաջին իսկ օրերից Ղազախ-Շամշադինում և Դիլիջանում թշնամու դեմ սրընթաց գրոհներ է կատարել վարդապետ Գրիգոր Մանուչարյանցի աշխարհազորային ջոկատը (500 հեծյալ): Լոռի-Փամբակում աչքի են ընկել Մարտիրոս Վեքիլյանի ջոկատը և Մելիք-Աբովի հեծելաջոկատը (50 հեծյալ): 1806 թ-ին Ղարաբաղում կռվել է Մելիք-Ջումշուդ Շահնազարյանցի հեծյալ ջոկատը: 

1811–12 թթ-ին Զանգեզուրում նույնպես կազմակերպվել են աշխարհազորային ջոկատներ, որոնք մասնակցել են ռուսական զորքերի ռազմական գործողություններին: Շատ հայեր՝ որպես ռազմական հետախույզներ ու կապավորներ, մեծապես օժանդակել են ռուսական զորքերին: Խիզախությամբ և համարձակությամբ աչքի են ընկել Հարություն Բաբիջանյանը, Վանի և Հակոբ Աթաբեկյան եղբայրները, Հովհաննես Ասլանյանը (Երկրորդ ռուս-պարսկական պատերազմի հերոս), Հարություն Մանուկյանը, Մկրտիչ Կոստանյանը, Համազասպ Եսայանը և ուրիշներ:

1827 թ-ի գարնանը վիրահայոց հոգևոր առաջնորդ Ներսես Աշտարակեցու (Ամենայն հայոց կաթողիկոս՝ 1843–57 թթ-ին) և բանաստեղծ, մանկավարժ Հարություն Ալամդարյանի նախաձեռնությամբ Թիֆլիսում ու այլ քաղաքներում ստեղծվել են հայկական կամավորական գումարտակներ (ընդգրկվել են 18–30 տարեկան տղամարդիկ), որոնք ունեցել են իրենց կանոնադրությունը, ազգային դրոշը և հայ հրամանատարներ՝ զինվորական աստիճանով: Ղարաբաղի հայերը նույնպես կազմավորել են կամավորական մի հեծելազոր: 

Երևանյան արշավանքի ժամանակ կամավորների թիվը հասել է ավելի քան 1000 հոգու: 

1826–28 թթ-ի ռուս-պարսկական պատերազմին, որպես հեծյալ ջոկատի հրամանատար, մասնակցել է Նապոլեոն I-ի թիկնապահ Ռուստամը (Ռոստոմ Խաչատուրյան) և Ղարաբաղի ազատագրումից հետո բնակվել է Շուշիում: 

Պատերազմների ժամանակ ռուսական բանակի պարենի պակասը հոգացել են հայ բնակիչները, զգալի օգնություն է ցույց տվել նաև Սբ Էջմիածնի վանքը:

Երկրորդ ռուս-պարսկական պատերազմին գործուն մասնակցություն են ունեցել նաև Կովկաս աքսորված դեկաբրիստները (70 սպա և 3 հզ. շարքային զինվորներ):

03.02-09.02

Повторяем пройденные темы:

Гагол.Время глагола.Виды глагола(НСВ и СВ)

учебник «Практическая грамматика» Стр 66- 80

Домашнее задание:

упр.11 стр 70; упр.12 стр 71; упр. 27 стр 79; упр 30,стр 8.0

Упражнение 11. Напишите предложения, вставляя глаголы писать –
написать; описывать – описать.
К следующему занятию мне нужно написать… небольшой доклад о творчестве
художника И. Левитана. 2. В романе М. Булгакова «Мастер и Маргарита» писали…
события, происходящие в Москве 20-х годов прошлого века. 3. Музыку к своей
опере «Пиковая дама» П. Чайковский написал… за очень короткий срок. 4. Основные
закономерности порядка слов в русском языке были написни… в 60-70-е годы прошлого
века. 5. В сочинениях студенты написали… свои самые интересные впечатления от
поездки в Среднюю Азию. 6. Он хотел писать… всю красоту увиденного, но ему не
хватало слов. 7. Для детей написали… много интересных, увлекательных книг. 8. Чтобы
красочно описать… какое-либо, событие, надо обладать даром рассказчика..

Упражнение 12.

Составьте словосочетания с глаголами смотреть – я сматрю телевизор
посмотреть- он посмотрел из окно, спрашивать- мы спрашивали првилный ответ – спросить, употребляя данные ниже слова.
Соседка, друг, отец, мать, прохожий, директор, преподаватель, группа,
фамилия, помощь, адрес, телефон.

Упражнение 27

Перепишите предложения, вставляя глаголы НСВ
или глаголы СВ.
А. 1. Мальчик (учил – выучил) стихотворение час. 2. Маша (убирала —
убрала) комнату все утро. 3. Николай Иванович (читал – прочитал) газету
полчаса. 4. Брат (готовился – подготовился) к докладу неделю. 5. Сестра (мыла —
вымыла) посуду 20 минут. 6. Врач (осматривал – осмотрел) больного полчаса.

7. Машинистка (будет печатать – напечатает) статью 3 часа. 8. Учитель
   (проверял – проверил) тетради школьников полтора часа. 9. Гостиницу (строили
   – построили) год. 10. Вчера весь вечер мы (смотрели – посмотрели) телевизор.
8. Ты долго (читал – прочитал) эту книгу?
   Б. 1. Мать (готовила – приготовила) завтрак за полчаса. 2. Отец (мыл —
   вымыл) машину за 40 минут. 3. Школьники (будут осматривать – осмотрят)
   музей за 2 часа. 4. Дети (поливали – полили) цветы в саду за час. 5. Мы (ели —
   поели) за 20 минут. 6. Сережа (решал – решил) задачу за четверть часа. 7. Мне
   (ремонтировали – отремонтировали) машину за 3 дня. 8. Дети (делали – сделали)
   уроки за час. 9. Студент (переводил – перевел) статью за 25 минут. 10. Друзья
   играли – сыграли) партию в шахматы за 2 часа.

Տեսություն

Քիմիական տարրերը համապատասխան նշաններով արտահայտելու անհրաժեշտությունն առաջացել է դեռևս հին ժամանակներում։  Ներկայումս օգտվում են քիմիական տարրերի նշաններից, որոնք առաջարկվել են շվեդ գիտնական Յակոբ Բերցելիուսի կողմից (1814 թ.)։

Որպես քիմիական տարրի նշան ընտրվել է դրա լատիներեն անվանման սկզբնատառը՝ մեծատառով, կամ սկզբնատառը` զուգակցված դրան հաջորդող որևէ այլ տառի հետ։                                                                                                            

Քիմիական տարրերը բաժանվում են մետաղ պարզ նյութ և ոչ մետաղ պարզ նյութ առաջացնողների։

Եթե տվյալ քիմիական տարրին համապատասխանող պարզ նյութը մետաղ է (ունի մետաղական փայլ, բարձր ջերմա- և էլեկտրահաղորդականություն, կռելիություն, կոփելիություն և այլն), ապա դրան համարում են մետաղական տարր։

Օրինակ, երկաթը, ցինկը, ալյումինը, պղինձը, արծաթը, ոսկին մետաղական տարրեր են։ Դրանց համապատասխանում են մետաղ պարզ նյութերը։

Ոչ մետաղական տարրեր են համարվում նրանք, որոնց առաջացրած պարզ նյութերը ոչ մետաղներ են։

Օրինակ

Թթվածինը, ազոտը, ածխածինը, ծծումբը, ֆոսֆորը, քլորը ոչ մետաղական տարրեր են։

Դրանց համապատասխանող պարզ նյութերը ոչ մետաղներ են։

Քիմիական տարրերի բաժանումը մետաղների և ոչ մետաղների պայմանական է։ Կան մետաղներ, որոնց մոտ արտահայտվում են նաև ոչ մետաղական հատկություններ և հակառակը։

Օրինակ

Սովորական պայմաններում սնդիկը գտնվում է հեղուկ վիճակում, որը բնորոշ չէ մետաղներին։ Իսկ բյուրեղային յոդը, որը ոչ մետաղ է, պինդ է և ունի բնորոշ մետաղական փայլ։ 

Տարբերությունը քիմիական տարրի և պարզ նյութի միջև ավելի հստակ է դրսևորվում  ալոտրոպիա (այլակերպություն) երևույթով:

Քիմիական տարրի՝ մի քանի պարզ նյութի ձևով հանդես գալու երևույթն անվանվում է ալոտրոպիա:

Օրինակ

Ածխածին տարրը (C) կարող է առաջացնել գրաֆիտ, ալմաստ և մի քանի այլ պարզ նյութեր, ֆոսֆոր (P) տարրը՝ կարմիր ֆոսֆոր, սպիտակ ֆոսֆոր, ու սև ֆոսֆոր, պարզ նյութերը և այլն:

                                        Ածխածնի  այլակերպությունները

նկ.1 գրաֆիտ                                      նկ.2 ալմաստ

                                                      Ֆոսֆորի  այլակերպությունները

նկ.3 կարմիր ֆոսֆոր                     նկ.4 սպիտակ ֆոսֆոր                նկ.5 սև ֆոսֆոր

Տարրերի կարևորագույն բնութագիր է բնության մեջ տարածվածությունը։

Ընդհանուր առմամբ, բնության մեջ առավել տարածված են թեթև տարրերը, իսկ կենդանի օրգանիզմներում` ամենաթեթևները (ջրածին, ածխածին, ազոտ, թթվածին)։ 

Տիեզերքում տարածված են թեթևագույն տարրերը` ջրածինը և հելիումը։ Օրինակ, Արեգակի զանգվածի 3/4-ից ավելին ջրածինն է, իսկ մնացածը` հելիումը։

Երկրակեղևում (որը պայմանականորեն Երկրի մակերևույթի վերին 16 կմ հաստությամբ շերտն է) տարրերի բաշխվածությունը խիստ անհամաչափ է. նրա զանգվածի մոտ 99% -ը  բաժին է ընկնում ընդամենը 8 տարրերի՝ O,Si,Al,Fe,Ca,Na,K,Mg։

Problems to express: Problems are different for people։ I never have a conflict։ I usually do not have problems because i have qalm character . But this is the age of teenager that we can all face some problem. Every problem can be solved. The problems shud bee solved like in mathematics, whit formulas. My problem is the choice of my future profession: In my opinion, it is a good problem, that will deside your profession in the future, in which you will spend the rest of your life. Problems arise from the persone: Each problems soluble need wish:

Անուն-Լաուրա

Ազգանուն-Սարգսյան

Դասարան-8.4

Ֆիզկուլտուրա- Հրաձքություն

Ընտրության գործունեություն-Հագուստի Մոդելավորում

Երկարացված օր-չեմ օգտվում

Տրանսպորտ- չեմ օգտվում