Լրացուցիչ (տանը)

6) Երկու բանվոր որոշակի ժամանակում պատրաստել են 30 մանրակ: Քանի՞ բանվոր պիտի աշխատի նույն ժամանակում 45, 90,120 մանրակ պատրաստելու համար:

1/ 30 : 2 =15

2/ 45 : 15=3

3/ 120 —  90=30

4/ 30 : 3=10

Պատ. 10

7) Ստուգե՛ք, որ աղյուսակում տրված են հակադարձ համեմատական 

մեծություններ, և գտե՛ք նրանց հակադարձ համեմատականության 

գործակիցը.

ա- ում կոտորակները վերև են — բ-ում կոտորակները ներքև

8) Հաշվե՛ք x կողով խորանարդի ծավալը, եթե x = 3 սմ, 4 սմ, 5 սմ, 

6 սմ։ Հակադարձ համեմատակա՞ն են արդյոք խորանարդի ծավալը և նրա կողի երկարությունը։ Իսկ ուղի՞ղ համեմատական։

1/ 3+ 4 + 5+ 6=19

պատ. 19

9) 15 բանվորներ կատարել են աշխատանքը 24 օրում: Քանի՞ օրում այդ նույն աշխատանքը կկատարեին 18 բանվորներ:

1/ 24 — 15= 9

2/ 18 : 9=2

Պատ/ 2

10) Հետևյալ մեծություններից որո՞նք են հակադարձ համեմատական.

ա) նույն արտադրողականությամբ աշխատող բանվորների 

քանակը և այդ աշխատանքը կատարելու ժամանակը,

բ) ավազանի՝ ջրով լցվելու ժամանակը և որոշակի ժամանակահատվածում նրա մեջ լցվող ջրի քանակությունը,

գ) շենքի հարկերի քանակը և նրա բարձրությունը,

դ) տրված ծավալով հեղուկը տեղափոխելու համար անհրաժեշտ 

միատեսակ անոթների քանակը և մեկ անոթի տարողությունը,

ե) գնացքի երկարությունը և սլաքավարի խցիկի մոտով նրա 

անցնելու ժամանակը գնացքի հաստատուն արագության դեպքում։

Լրացուցիչ առաջադրանքներ (տանը)

5) Երկու գումարելիներից մեկը 644 է և գումարի 45—­ն է։ Որքանո՞վ է 

այդ գումարելին մեծ մյուսից։

1/ 644 : 2= 322

2/ 322 -45=277

3/ 322 / 277

6) Քանի՞ կիլոմետր կանցնի ավտոբուսը 7 ժամում, եթե նրա արա­

գությունը 2 անգամ փոքր է մեքենայի արագությունից, որը 5 ժա­մում անցնում է 560 կմ։

1/ 7+ 2 + 7+= 16

2/  560 : 16=35

3/ 35: 5= 7

8) 3 լուցկու հատիկ տեղափոխելով՝ ստացիր 2 քառակուսի.

Դասարանական աշխատանք 2

1. Իսկ ինչպե՞ս կարելի է հանգցնել կրակը:

Կրակը կարե;ի է հանգեծնել ջրով:

2. Այրումը դա Ֆիզիկական երևույթ է:

3 .Նշված երևույթներից որո՞նք են
ֆիզիկական, որոնք՝ քիմիական.
ա) երկաթի ժանգոտումը,
բ) ջրի սառչումը,
գ) բենզինի այրումը,
դ) ալումինի հալումը:
Բացատրե՛ք:

Դաս 1.

Վառելանյութ։ Վառելանյութի տեսակները:

Դասարանական աշխատանք 1

Բոլոր երևույթները ֆիզիկական են բացի այրումից:

Քիմիական երևույթներ

Հեռուստացույցի էկրանը լուսավորվում է երբ հեռուստացույցը միացվում է էլեկտրական ցանցին:

Լուցկու հատիկը բոցավառվում է երբ այն քսում ենք լուցկու տուփի կողին:

Ֆիզիկական Երևույթներ

Շիկացած երկաթի ձողը մուրճով հարվածելիս տափակում է:

Կալիումի պերմանգանատի տաքացումից գոյանում է թթվածին:

Մայրամուտի ժամանակ արևի սպիտակ լույսը ձեռք է բերում նարնջագույն երանգ:

Պատրանք

Հոգիս թիթեռ
Մի վայր, մի վեր
Հույս ծովերով թևելով՝
Հոգիս մի բեռ
Անմայր, անսեր,
Լույս հովերով հևելով․․․։

Առաջադրանքներ

• Բանաստեղծությունը քանի՞ մասի կարող ես բաժանել. ինչի հիման վրա:
• Բանաստեղծությունը կարող էնք բաժանել 3 մասի-

1/ մաս — Հոգիս թիթեռ
Մի վայր, մի վեր

2. մաս-Հույս ծովերով թևելով՝
Հոգիս մի բեռ

3. մաս-Անմայր, անսեր,
Լույս հովերով հևելով․

• Գտիր և առանձնացրու այն զույգ բառերն ու արտահայտությունները, որոնք բանաստեղծությունում երկու բևեռ են ստեղծում:

Հոգիս թիթեռ

Հոգիս մի բեռ

• Այդ երկու իրար հակասող «դաշտերում» գտիր կարևոր ընդհանրություն:

Ընդհանուրը հոգիբ է:

• Այսքանից հետո, կարծում եմ, կարող ես բնութագրել քնարական հերոսին:

Կոմիտասը Պատրանք բանաստեղծության մեջ գրի է առել հենց մարդու հոգին և մարդկային հոգու ապրումները: Որ բոլոր մարդկանց մոտել հոգին նույն ապարումներն է ունենում նայած մարդ ինչպես է զգում այն, այդ ապռումները- տառապանքները:

Կարդալ ավելին