-Սարգսյան Լաուրա —

1. 73

2x-70-3=x

2x-73=x

2x-x=73

x-73

2. 48

3. 428-218=210 210-ի 3.4 մասը 210*3/4

4. 19

5. 66+15=81

6. 81:3=27

Упражнение 1

Раскройте скобки и напишите частицы слитно или отдельно. Объясните правописание частиц НЕ и НИ.

1. Он, Пеночкин, ни когда не заботился не о ком, кроме собственной особы. 2. Спал я как ни винный и снов ни видал (Жук.). 3. Средь полей не обозримых в небе ходят без следа облаков ни уловимых волокнистые стада (Л.). 4. Ужели небу я дороже всех не замеченных тобой? (Л.). 5. Не волнуйся, не плачь и сердца не мучай (Полев.). 6. Я привык не в чем не отступать от гражданских законов.

Упражнение 2.

Спишите предложения. Раскрыв скобки, выберите нужную частицу.

1. Кто (не, ни) занимался математикой, тот имеет слабое представление о развитии мира. 2. Куй железо, пока (не, ни) остыло. 3. (Не, ни) одна дорожка (не, ни) была очищена от снега. 4. (Не, ни) что не пропало зря. 5. (Не, ни) веселья, (не, ни) радости (не, ни) принесла мне жизнь на новом месте. 6. В лесу (не, ни) звука. 7. Куда б (не, ни) шел, (не, ни) ехал ты, а здесь остановись (Твард.). 8. Сколько (не, ни) говори, (не, ни) слушается. 9. Каким бы делом он (не, ни) занимался, все у него получается. 10. Компаса (не, ни) у кого не нашлось. 11. Остался (не, ни) при чем. 12. (Не, ни) к кому (не, ни) не обращался. 13. (Не, ни) за чем (не, ни) ходил. 14. (Не, ни) за что (не, ни) прощу. 15. (Не, ни) от чего (не, ни) отказывайся. 16. У нее (не)было на свете (не, ни) одного родного человека. 17. Во время войны он (не, ни) разу не был ранен. 18. (Не, ни) одна звезда (не, ни) освещала нам путь. 19. (Не, ни) давши слово, крепись, а давши, держись. 20. (Не, ни) шороха, (не, ни) звука вокруг. 21. Что (бы) (не, ни) читал Багрицкий, его нельзя было слушать без сжимающего горло волнения (Пауст.). 22. (Не, ни)принесла ли ты мне чего-нибудь по есть? (Гонч.) 23. Герасим (не, ни) чего не слыхал: (не, ни) быстрого визга лающей Муму, (не, ни)тяжелого всплеска воды (Тург.).

04. 04.2022

Էլեն Սաֆարյան

Լուիզա Թովմասյան

Վիկտորիյա Հակոբյան

Լաուրա Սարգսյան

1.Սեղանին դրված է 3 թուղթ։ Աշակերտները հերթով մոտենում են և սեղանի վրա դրված թղթերից որևէ մեկը բաժանում 3մասի։ Կարո՞ղ է արդյոք սեղանին դառնալ 40 թուղթ։
Հնարավոր չէ
2. 2 տուփ կավիճը 3 դասարանի բավարարում է  12 օր: Քանի՞ օրում կվերջացնեն 6 տուփ կավիճը 4 դասարան միասին:\
12.3=36
36:2=18
6.18=108
108:2=27
3.Քանի՞ գրամ ջուր է պետք ավելացնել 15%-անոց 600 գրամ աղի լուծույթին, որպեսզի ստացվի 10%-անոց լուծույթ:

4.Քանի՞ տատ և պապ են ունեցել Ձեր տատերը և պապերը միասին հաշված։
2.8=16
5.Ինչպե՞ս երկնժարանի կշեռքի միջոցով 24կգ մեխը բաժանել երկու մասերի, համապատասխանաբար 9 կգ և 15 կգ:

6.Ռուբենը հոր հետ գնաց հրաձգարան: Հայրը Ռուբենի համար գնեց 5 փամփուշտ և պայմանավորվեցին, որ ամեն մի դիպուկ կրակելու համար հայրը Ռուբենի համար կգնի ևս 2փամփուշտ: Ընդհանուր առմամբ Ռուբենը կրակեց 23 անգամ: Քանի՞ դիպուկ կրակոց կատարեց Ռուբենը:
23-5=18
18:2=9

7.Երեք հաջորդական կանգառներում ավտոբուսից իջնում է 3   ուղևոր, բարձրանում՝ 4-ը։ Քանի՞ ուղևոր կար ավտոբուսում ամենասկզբում, եթե երեք կանգառներից հետո դարձավ 15 ուղևոր։
12

1. անվերջ
2. մեկ
3. մեկ
4. 3
5. ոչ
6. ոչ
7. 7.5
8. 22
9. 21-8=13
10. 28:7= 4 4*3=12 4*4=16
11. 6:2=3 7*3= 21
12. 19+9=28
13. 1
14. 14, 15 նույն պատկերներն են

18. սուր անկյուն

19.32,5

20.<DBC= 70 <ABD=35, <DBE=105, <EBC=70, <ABE-ն= 35

21. 3

22.

23.

24. այո

25. 180 ստ

26. 1/36 մաս

27. 180:20=9

28.2/3+1/5=

29. 77-17= 60

30. 155-23=132:2=<66

31. 120:4x=30 30*3=90

32.160:8=20 8*3=24 24*4=96

Մարսողության նշանակությունը: Օրգանիզմի կենսագործունեության բնականոն ընթացքի և էներգիայի պաշարները լրացնելու համար անհրաժեշտ է ընդունել որոշակի քանակությամբ սննդանյութեր: Սննդամթերքի հիմնական բաղադրիչները՝ սպիտակուցները, ճարպերը, ածխաջրերն ու հանքային աղերն են: Դրանցից սպիտակուցները, ճարպերը և ածխաջրերի զգալի մասը բարդ օրգանական միացություններ են և ունեն խոշոր չափսեր, ինչի արդյունքում չեն կարող անցնել աղիների պատով և ներթափանցել արյան և ավշի մեջ: Այդ պատճառով այդ նյութերը պետք է նախապես ճեղքվեն՝ վերածվելով ջրում լուծելի մանր և պարզ միացությունների:

Սպիտակուցների, ճարպերի և ածխաջրերի քայքայումն ավելի պարզ` ջրում լուծելի միացությունների, կատարվում է մարսողական համակարգում:

Մարսողության սկզբնական փուլում սննդանյութերը մանրացվում և խառնվում են մարսողական հյութերի հետ: Այնուհետև մարսողական հյութերի ազդեցության տակ խոշոր և բարդ օրգանական միացությունները քայքայվում են ավելի պարզ միացությունների և դառնում են լուծելի ու մատչելի ներծծման համար:

Մարսողական համակարգի կառուցվածքը: Մարսողական համակարգը կազմված է մարսողական խողովակի օրգաններից և մարսողական գեղձերից:

Ուշադրություն

Մարսողական օրգաններն են բերանի խոռոչը, ըմպանը, կերակրափողը, ստամոքսը, 12-մատնյա աղին, բարակ, հաստ աղիները, ուղիղ աղին և հետանցքը:

Մարսողական գեղձերն են թքագեղձերը, լյարդը, ենթաստամոքսային գեղձը, նաև ստամոքսի ու աղիների լորձաթաղանթում գտնվող հսկայական քանակությամբ մանր գեղձերը:

Մարսողական խողովակի պատերն արտաքինից պատված են շարակցական հյուսվածքային թաղանթով, միջին շերտը հարթ մկանային կազմություն ունի: Այդ մկանաթելերի կծկման շնորհիվ աղիների պարունակությունը տեղաշարժվում է, և, ի վերջո, չմարսված նյութերը հեռացվում են օրգանիզմից: Մարսողական խողովակի պատերի ներքին շերտը լորձաթաղանթն է, որը կազմված է գեղձային էպիթելից:

Մարսողական ֆերմենտներ և դրանց դերը: Օրգանական նյութերի քայքայման գործընթացը կատարվում է մարսողական հյութերի (թուք, ստամոքսահյութ, աղիքահյութ, լեղի, ենթաստամոքսային հյութ) ազդեցության շնորհիվ: Դրանք պարունակում են սպիտակուցային ծագում ունեցող ֆերմենտներ, որոնք արագացնում են քիմիական ռեակցիաները: Ֆերմենտների ազդեցությունը խիստ յուրովի է:

Ուշադրություն

 Յուրաքանչյուր ֆերմենտ ազդում է միայն որոշակի նյութի վրա:

Օրինակ` սպիտակուցները ճեղքվում են պեպսին ֆերմենտի (ստամոքսում), ճարպերը` լիպազի, իսկ ածխաջրերը` ամիլազի կողմից (բարակ աղիում): Ֆերմենտները գործում են միայն որոշակի միջավայրում, օրինակ` պեպսինը` թթվային, ամիլազը` հիմնային: Ֆերմենտներն ազդում են միայն որոշակի ջերմաստիճանում, մեծ մասամբ` 36−37°C:

Մարսողական համակարգի խանգարումները առաջացնում են մի շարք հիվանդություններ, ինչպես նաև պատճառ են դառնում գիրության:

Գիրությունը (մարմնի ավելորդ քաշ) շատ բարդ խնդիր է, քանի որ դրա առաջացման պատճառները ավելի շատ են, քան դրա դեմ պայքարի արդյունավետ միջոցները:

Նկարում գիրության առաջացման փուլերն են.

Մարսողական համակարգի մասին առավել պարզ պատկերացում ստանալու համար դիտե՛ք տեսանյութը:

Проект

Водапады

Самый большой подводный водопад расположен между Гренландией и Исландией, в Датском заливе. Его размеры впечатляют – высота 4 километра, длина 200 километров. Самый масштабный водопад, созданный руками людей, появился в Италии благодаря трудам римлян. Высота Каската деле Марморе составляет 165 метров.

Самый высокий водопад в мире находится в Венесуэле, на территории Национального парка Канайма. Потоки воды обрушиваются с одного горного плато на другое с высоты 1034 метра. Называется этот водопад Анхель 

• Так как поток воды постоянно размывает и разрушает уступ, с которого он падает, все мощные водопады постепенно перемещаются вверх по речному руслу.

Самым высоким водопадом мира является расположенный в Венесуэле Анхель. Его воды обрушиваются вниз с высоты в 1054 метра, причём высота непрерывного падения достигает 807 метров.

Всемирно известный Ниагарский водопад не очень высок — всего 53 метра, но за секунду через него проходит около 5700 кубометров воды. Это самый мощный водопад во всей Северной Америке Название вышеупомянутого водопада Анхель переводится с испанского, как «ангел». При этом он падает с горы Ауянтепуи, что с местного индейского наречия переводится, как «гора дьявола».

Տեսություն

Ոչ բևեռային և բևեռային կովալենտային կապեր

Եթե կովալենտային կապն առաջանում է նույն տարրի երկու ատոմների միջև, ապա այն կոչվում է ոչ բևեռային կովալենտային կապ:

Օրինակ ջրածնի մոլեկուլում կովալենտային կապն առաջանում է s− ատոմային օրբիտալների s−s փոխծածկմամբ:

Կամ՝

Քլորի,  ֆտորի մոլեկուլներում կովալենտային կապն առաջանում է p− ատոմային օրբիտալների p−p փոխծածկմամբ:

Ընդհանրացված էլեկտրոնային զույգը կամ օրբիտալների փոխծածկի տիրույթը գտնվում է միջուկներից հավասար հեռավորության վրա, բացասական լիցքը երկու միջուկների միջև բաշխվում է համաչափորեն, այսինքն՝ լիցքերի բևեռացում տեղի չի ունենում:

Ոչ բևեռային կովալենտային կապ առկա է, հիմնականում, պարզ նյութերի մոլեկուլներում, սակայն, այդպիսի կապ կարող է լինել նաև բարդ նյութերի մոլեկուլներում:

Օրինակ՝ ջրածնի պերօքսիդի՝ H2O2, մոլեկուլում թթվածնի ատոմների միջև առկա է ոչ բևեռային կովալենտային կապ:

Նույն՝ H2O2-ի մոլեկուլում H−O կապերը բևեռային են:

Այս դեպքերում ընդհանուր էլեկտրոնային զույգը կամ օրբիտալների փոխծածկի տիրույթը խտանում, բևեռանում է դեպի առավել էլեկտրաբացասական տարրի ատոմը, մոլեկուլի այդ մասը ձեռք է բերում մասնակի բացասական, իսկ մյուս մասը՝ մասնակի դրական լիցք: Այդպիսի կապը կոչվում է բևեռային կովալենտային կապ:

Օրինակ քլորաջրածնի մոլեկուլում կապը բևեռային կովալենտային է:

Որքան մեծ լինի տարրերի էլեկտրաբացասականությունների տարբերությունը, այնքան ավելի բևեռացած կլինի կովալենտային կապը:

Եթե այդ տարբերությունը շաը մեծ է (հիմնականում մետաղ-ոչ մետաղ), ապա կովալենտային կապը «վերածվում է» իոնականի, այսինքն ընդհանրացված էլեկտրոնային զույգն անցնում է տարրերից մեկին:

Ոչ բևեռային, բևեռային կովալենտային և իոնային կապերի համեմատումը կարելի է տեսնել հետևյալ նկարում.

Սիգմա և պի կովալենտային կապեր.

Քննարկված բոլոր դեպքերում կովալենտային կապն առաջանում էր ատոմային օրբիտալների փոխծածկմամբ՝ ատոմների միջուկները միացնող առանցքի ուղղությամբ և կոչվում է սիգմա` σ− կապ:

Բոլոր միակի կապերը սիգմա՝ σ−, կապեր են:

Նույն ատոմների միջև երկրորդ, երրորդ կապերի առաջացումը կատարվում է p- ատոմային օրբիտալների կողմնային, կրկնակի փոխծածկմամբ՝ միջուկները միացնող առանցքի երկու կողմերում և կոչվում է պի՝ π− կապ: Օրինակ էթենի մոլեկուլում ածխածնի ատոմների միջև առաջին կապը σ− կապ է, իսկ երկրորդը՝ π−:

Վերջին դեպքում ատոմային օրբիտալների փոխծածկը կատարվում է ավելի փոքր չափով, ինչի պատճառով π− կապի էներգիան փոքր է σ− կապի համեմատությամբ:

Բազմակի կապերից միայն մեկը կարող է լինել սիգմա՝ σ− կապ:

Կան բազմաթիվ π− կապ պարունակող նյութեր, օրինակներ՝

          ածխածնի (IV) օքսիդ                                             ազոտ

         էթիլեն (էթեն)                                       ացետիլեն (էթին)